siamnt.net
วิถีไทย ศิลป วัฒณธรรมไทย วรรณคดีไทย ฝีมือไทย
 

ประวัติ สุนทรภู่

ประวัติสุนทรภู่
นับแต่นั้นก็นับสุนทรภู่เป็นกวีที่ทรงปรึกษาด้วยอีกคนหนึ่ง ทรงตั้งเป็น "ขุนสุนทรโวหาร" ในกรมพระอาลักษณ์ สุนทรภู่ (ขุนสุนทรโวหาร) เริ่มมีชีวิตรุ่งโรจน์ อยู่ในราชสำนัก มีบ้านหลวงพระราชทานให้อยู่ ได้เข้าเฝ้าทุกเช้า - ค่ำ ในฐานะกวีที่ปรึกษา และเป็นที่โปรดปรานของพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้าฯ มีผลงานกวีปรากฎในแผ่นดิน

สุนทรภู่นั้นเป็นคนใจกว้าง ครั้นชะตาขึ้นได้ดีในหน้าที่การงาน ก็ย่อมมีเพื่อนฝูงมาก การกินเหล้าเมายาก็มีมากและบ่อยเข้า จนกระทั่งญาติพี่น้องเห็นว่าเหล้าจะพาให้เสีย จึงช่วยกันห้ามปราม แต่สุนทรภู่ไม่เชื่อกลับหาเรื่องชกต่อย จนถึงขึ้นบาดเจ็บสาหัส พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้าฯ ทรงกิ้ว ทรงมีรับสั่งให้นำสุนทรภู่ไปขังคุกอีกครั้งหนึ่ง เพราะอารมณ์ร้ายของตัวเอง เมื่อราวปี พ.ศ.2367 และในขณะที่ถูกขังคุกนั้น ก็ได้แต่งนิทานคำกลอนขายฝีปากเลี้ยงตัว เรื่อง "ขุนช้าง - ขุนแผน" ตอน "กำเนิดพลายงาม" 1 เล่มสมุดไทย

สุนทรภู่ติดคุกอยู่นานเท่าไหร่ไม่ปรากฏ แต่สาเหตุที่จะพ้นโทษนั้น เล่าว่า พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย ทรงพระราชนิพนธ์บทละครเรื่องหนึ่งเรื่องใดติดขัด ไม่มีผู้ใดจะต่อให้พอพระราชหฤทัยได้ จึงมีรับสั่งให้ไปเบิกตัวสุนทรภู่มาจากคุก สุนทรภู่ต่อกลอนได้ดังพระราชประสงค์ ก็ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้พ้นโทษ กลับเข้ารับราชการตามเดิม

สุนทรภู่ เมื่อได้รับการอภัยโทษกลับเข้ารับราชการในตำแหน่ง "ขุนสุนทรโวหาร" กวีที่ปรึกษาตามเดิมแล้ว ปลายรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้า ฯ พระองค์ทรงโปรดฯ ให้สุนทรภู่สอนหนังสือ พระเจ้าลูกยาเธอ เจ้าฟ้าอาภรณ์ พระโอรสในเจ้าฟ้ากุณฑลทิพยวดี ทรงมีพระชันษา 5 พรรษา สันทรภู่เริ่มถวาย พระอักษรจนทรงอ่านออกเขียนได้แล้ว สุนทรภู่จึงแต่งสุภาษิตคำกลอนถวายเรื่องหนึ่ง คือ "สวัสดิรักษา" มีความยาว 1 เล่มสมุดไทย ใน พ.ศ.2367

สุนทรภู่ รับราชการในกรมพระอาลักษณ์ ได้ใกล้ชิดเบื้องพระยุคลบาท เป็นเวลา 3 ปี ในเวลาต่อมา พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัยก็ทรงประชวรอยู่ได้เพียง 8 วัน ก็เสด็จสวรรคต ณ วันพุธ เดือน 8 แรม 11 ค่ำ เวลาย่ำค่ำแล้ว 5 บาท ตรงกับ วันพุธที่ 21 กรกฎาคม พ.ศ.2367 สิริพระชนมายุได้ 58 พรรษา เสด็จดำรงราชสมบัติอยู่ 16 พรรษา เมื่อเสด็จสวรรคตแล้ว พระราชวงศานุวงศ์ และข้าราชการ จึงปรึกษากันถวายราชสมบัติแก่ พระเจ้าลูกยาเธอ กรมหมื่นเจษฎาบดินทร์ พระราชโอรสพระองค์ใหญ่ ในเจ้าเจอมมารดาเรียม (ภายหลังสถาปนาเป็นสมเด็จพระศรีสุลาลัย) ทรงพระนามว่า "พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว" รัชกาลที่ 3 ในพระราชจักรีวงศ์

การเปลี่ยนแผ่นดินเป็นไปอย่างกะทันหัน สุนทรภู่เองก็ตั้งตัวไม่ติด และคิดไม่ถึงว่า ความเปลี่ยนแปลงอันยิ่งใหญ่ ในชีวิตจะเกิดขึ้น การเสด็จสวรรคต ของพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย นั้น เปรียบเสมือนหนึ่งว่าวงการจินตกวี จะพลอยหยุดชะงักลงอย่างกระทันหัน
...
เนื่องจากพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าฯ นั้น ไม่ทรงโปรดการกวี ทรงโปรดแต่การบ้าน การเมือง ทำนุบำรุงศาสนา การกวี ในราชสำนักจึงซบเซา ไม่รุ่งเรืองอย่างเคย สำหรับสุนทรภู่นั้น ก็รู้ตัวดีว่า พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวไม่โปรด

นับแต่ สมัยที่ยังทรงดำรงพระยศเป็น พระเจ้าลูกยาเธอกรมหมื่นเจษฎาบดินทร์ ทรงเคืองเรื่องแก้บทกลอน "อิเหนา" กับ "สังข์ทอง" ของพระองค์ต่อหน้าพระที่นั่ง จึงทูลลาออกจากตำแหน่ง "ขุนสุทรโวหาร" กวีที่ปรึกษา บ้านหลวงที่ท่าช้างคืนก็ถูกยึด

เมื่อออกจากราชการแล้ว สุนทรภู่ก็ตกยาก ไม่มีที่อยู่ สุนทรภู่จึงเคว้งคว้างเต็มที่ ในที่สุดก็เห็นว่า วิธีหาทางออก ให้แก่ตนเอง ก็คือ "บวช" เป็นดีที่สุด เพราะตนนั้นไม่เคยบวชเรียนเลยนับแต่เด็ก

วัดราชบูรณะสุนทรภู่ จึงออกบวชเป็นพระภิกษะ ในปีวอก พ.ศ.2367 อายุ 38 ปี ณ "วัดระฆังโฆสิตาราม" พระองค์เจ้าปฐมวงศ์ ทรงอุปถัมภ์ การบวช ครั้งนี้ เมื่อบวชแล้ว พระสุนทรภู่ได้จำพรรษาอยู่ ณ "วัดราชบูรณะ" (วัดเลียบ)

ระยะปีแรก ๆ นั้น ท่านแสวงบุญจารึก ไปทั่วหัวเมืองต่าง ๆ เช่น เมืองพิษณุโลก หัวเมืองฝ่ายเหนือ เพื่อเสาะแสวงหาลายแทง จากนั้นก็ลงใต้เลยไปจนกระทั่งถึง เมืองถลาง (จังหวัดภูเก็ต ปัจจุบัน) แล้วกลับขึ้นมายัง เมืองประจวบคีรีขันธ์ เมืองเพชรบุรี ราชบุรี และเลยไปจนถึงแดนกะเหรี่ยง สุดเขตเมืองกาญจนบุรี ย้อนกลับมาเมืองสุพรรณ จำพรรษาอยู่ ณ อำเภอสองพี่น้อง เป็นเวลา 1 ปี

ครั้นออกพรรษาแล้ว พระสุนทรภู่ก็กลับขึ้นมาจำพรรษาอยู่ ณ วัดราชบูรณะ ที่กรุงเทพฯ อีกครั้ง ในพ.ศ.2370 แต่ก็จำพรรษาอยู่ได้ไม่นาน ก็เกิด "อธิกรณ์" ขี้น เมื่อปลายปี พ.ศ.2371 เพราะความใจร้อนของท่าน ทำให้เกิดการวิวาท ระหว่างท่านกับพระลูกวัด จนกลายเป็นเรื่อง และเจ้าอาวาสให้พระสุนทรภู่ออกจากวัดราชบูรณะไป หลังจากบวชได้ 3 พรรษา อายุ 41 ปี


  • ประวัติสุนทรภู่ หน้าที่ 1 | หน้าที่ 2 | หน้าที่ 3 | หน้าที่ 4 | หน้าที่ 5 | หน้าที่ 6
  • SiamNT.net Copyright © 2009 - 2010 หน้าเรือน >> วรรณคดีไทย >> ประวัติสุนทรภู่